Możliwości potrącenia kosztów podnoszenia kwalifikacji pracownika z wynagrodzenia za pracę

Obowiązujące przepisy prawa pracy przewidują możliwość dokonywania przez pracodawcę potrąceń z wynagrodzenia za pracę.

W określonych przypadkach pracodawca jest zobowiązany do dokonywania potrąceń i taka czynność nie wymaga zgody pracownika. Pozostałe wierzytelności mogą być potrącane jedynie za zgodą pracownika.

Katalog potrąceń, do dokonywania których pracodawca jest zobowiązany, określa 87 k.p. Zgodnie z § 1 potrąceniu podlegają następujące należności:

  1. sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych;
  2. sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż
    świadczenia alimentacyjne;
  3. zaliczki pieniężne udzielone pracownikowi;
  4. finansowe kary porządkowe.

Druga grupa roszczeń, jakie mogą być potrącone z wynagrodzenia pracownika, to inne należności, które zgodnie z art. 91 § 1 k.p. mogą być potrącane tylko za zgodą pracownika wyrażoną na piśmie. W przypadku gdy pracodawca zamierza potrącić z wynagrodzenia za pracę koszty podnoszenia kwalifikacji pracownika – potrącenie będzie możliwe jedynie w przypadku posiadania pisemnej zgody pracownika. Zgoda taka może być wyrażona jednocześnie z podpisaniem umowy o podnoszeniu kwalifikacji, jednak powinna wskazywać kwotę, która podlegać będzie potrąceniu. W tym miejscu warto zwrócić uwagę na orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 5 maja 2005r. (I PK 529/03) w myśl, którego „wyrażenie zgody przez pracownika na dokonywanie potrąceń z jego wynagrodzenia bez świadomości wielkości długu i istnienia przesłanek odpowiedzialności jest
nieważne.
Zdarzyć się może jednak, że w dacie podpisywania umowy oraz zgody na potrącenie z wynagrodzenia, pracownik nie zna konkretnej kwoty, która zostanie mu potrącona. W takich okolicznościach można wskazać maksymalną kwotę, do które pracownika zgadza się na potrącenie z wynagrodzenia za pracę z danego tytułu.
Idąc dalej, trzeba wziąć pod uwagę kwestię cofnięcia przez pracownika złożonego oświadczenia woli. Stanowisko doktryny w tym zakresie nie jest jednoznaczne. Spotkać można bowiem pogląd, iż pracownik w każdym czasie może cofnąć swoją zgodę na dokonywanie dodatkowych potrąceń. W większości przeważa jednak stanowisko, iż zgoda, będąca oświadczeniem woli pracownika, może być cofnięta tylko w przypadkach przewidzianych w odpowiednio stosowanych do stosunku pracy przepisach kodeksu cywilnego. Będzie więc to dopuszczalne wówczas, gdy pracodawca wyrazi zgodę na cofnięcie oświadczenia woli pracownika lub gdy pracownik będzie mógł skutecznie uchylić się od skutków tego oświadczenia (np. gdy składając oświadczenie, pracownik znajdował się w stanie wyłączającym świadome albo swobodne podjęcie decyzji i wyrażenie woli lub gdy było ono złożone dla pozoru, pod wpływem błędu lub przymusu). Jedynie w przypadku wyrażenia zgody na potrącenia należności innych niż pracodawca wierzycieli, pracownik może odwołać zgodę w każdym czasie, a jej cofnięcie wiąże pracodawcę. Cofnięcie zgody powinno mieć formę pisemną.

Przy dokonywaniu potrącenia z wynagrodzenia za pracę, na które pracownik wyraził zgodę, istotny będzie także art. 91 § 2 pkt 1 Kodeksu Pracy, na mocy którego w przypadku potrącenia dobrowolnego wolna od potrąceń jest kwota wynagrodzenia za pracę w wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę, przysługującego pracownikom zatrudnionym w pełnym wymiarze czasu pracy, po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne oraz zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych Podkreślić również należy, iż jeżeli występuje zbieg potrąceń ustawowych (obowiązkowych) z potrąceniami, na które pracownik wyraził zgodę, potrącenia uzgodnione mogą nastąpić dopiero po dokonaniu potrąceń ustawowych.

Autor: Marcin Lampart – Radca Prawny

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s